آلیاژ چیست؟ سوپر آلیاژ چیست؟ آلیاژها و سوپر آلیاژها چه کاربردهایی دارند؟ این محصولات تقریباً کمیاب هستند و به همین نسبت کاربردهای خاص و محدودی دارند؛ اما چه چیزی باعث این تمایز شده است؟

انواع سوپر آلیاژها:

مونل و اینکونل از مهم‌ترین سوپر آلیاژهایی هستند که در استاندارهای مختلفی ساخته می‌شود:

مونل 400:

مونل با نام لاتین Monel400 در ترکیبات آلیاژی خود دارای مقدار زیادی نیکل به‌عنوان فلز پایه است؛ بنابراین این سوپر آلیاژ در برابر خوردگی بسیار مقاوم است. مونل 400 از 63 درصد نیکل و 30 درصد مس ساخته‌شده است. در این سوپر آلیاژ بین 2 تا 2.5 درصد آهن و 1.5 تا 2 درصد منگنز وجود دارد. از ویژگی‌های دیگر سوپر آلیاژ مونل 400 سختی و چقرمگی بالا و مقاومت در برابر خوردگی محیط‌های اسیدی است.

اینکونل 625:

نام لاتین آن Inconel625 است. این سوپر آلیاژ نیز در برابر خوردگی و اکسیداسیون مقاومت بالایی دارد. به خاطر مقاومتی که در برابر یون کلر دارد در مهندسی دریا از آن زیاد استفاده می‌شود.

اینکونل 718:

این سوپر آلیاژ را می‌توان به‌راحتی در دماهای بسیار پایین (200 تا 700 درجه زیر صفر) استفاده کرد. ترکیب سوپر آلیاژ اینکونل 718 به‌صورت زیر است:

دارای 50 تا 55 درصد نیکل

دارای 17 تا 21 درصد کروم

دارای 18 درصد آهن(قیمت آهن)

دارای 4 تا 5 درصد نایبیوم

دارای 3 تا 3.5 درصد مولیبدین

و درصد کمی از تیتانیوم و آلومینیوم(خرید ورق آلومینیوم)

از ویژگی‌های سوپر آلیاژ اینکونل 718 می‌توان به مقاومت بالا در برابر خستگی، خزش و خوردگی اشاره کرد. اینکونل 718 را در ساخت ورق، میلگرد(خرید میلگرد) و سیم جوش جهت استفاده در موارد خاص استفاده می‌کنند.

اینکونل 600:

همانند دیگر سوپر آلیاژها دارای سختی و استحکام بالایی است. در برابر خوردگی و خزش مقاومت بالایی از خود نشان می‌دهد و ترکیبی از 72 درصد نیکل، 6 تا 10 درصد آهن، 14.5 تا 17 درصد کروم و حدود 0.6 درصد آن از عناصری مثل منگنز، سیلیسیم و کربن تشکیل‌شده است.

هستلوی X:

فلز  Hastelloy x نوعی سوپر آلیاژ است که بر اساس فلز پایه به سه دسته اصلی تقسیم می‌شود. دسته‌ای که پایه فلز آن نیکل، دسته‌ای که فلز پایه آن کبالت و دسته دیگر با فلز پایه آهن- نیکل است.

سوپر آلیاژ هستلوی ایکس دارای 47 درصد نیکل، 22 درصد کروم، 18 درصد آهن و 9 درصد مولیبدین بوده و درصد خیلی کمی از تنگستن، کربن، منگنز و سیلیسیم دارد. به دلیل مقاومت بالایی که در برابر خزش دارد، از آن برای ساخت پره‌های توربین و قطعات موتور مورداستفاده قرار می‌گیرد. این سوپر آلیاژ به‌صورت میلگرد(قیمت میلگرد)، ورق و سیم جوش تولید می‌شود.

تیتانیوم گرید 2:

در برابر خوردگی بسیار مقاوم است. عناصر تشکیل‌دهنده آن شامل آلومینیوم، منیزیم و تیتانیوم است. به خاطر ماندگاری بالا از تیتانیوم گرید 2 در ساخت ایمپلنت و پروتز برای استفاده در داخل بدن استفاده می‌کنند.

تیتانیوم گرید 5:

همانند تیتانیوم گرید 2 از عناصر تیتانیوم، منیزیم و آلومینیوم ساخته‌شده است و کاربرد اصلی آن در صنایع هوا و فضا است. از سوپرآلیاز تیتانیوم گری 5 برای ساخت قطعات موتور هواپیما استفاده می‌شود.